Na bijna vijf jaar leegstand blijft de toekomst van het Heerenhuis in Spijkerboor onduidelijk. Het college van Wormerland heeft een rapport aan de raad gestuurd waaruit blijkt dat de toekomst van het historische pand onzeker is. Er zijn maar twee opties: het pand in handen van de gemeente houden of het verkopen. Daarmee is er eigenlijk nauwelijks enige vooruitgang geboekt.
Halverwege 2021 eindigden de horeca-activiteiten van de laatste huurders. In januari 2022 werd de huur opgezegd en staat het pand definitief leeg. Sindsdien is het Rijksmonument uit 1767 vooral een last voor de gemeente. Het pand eist onderhoud, maar levert niets op. Zonde. Vooral voor de bewoners van Spijkerboor die sinds 2021 zonder hun Heerenhuis zitten en de toeristen die niet meer op het terras naar het pontje kunnen kijken.
‘Complex’
De gemeente had de hoop gevestigd op een combinatie van horeca en wonen. In de ogen van de gemeente was dat de beste optie. De realiteit blijkt weerspanniger. In het raadsbericht over het Heerenhuis blijkt dat de oplossing niet zo simpel is. Tijdens het onderzoek is gesproken met experts op het horecagebied en woningbouwverenigingen. De conclusie:
‘Een rendabele horecafunctie in ’t Heerenhuis is zeer lastig te realiseren vanwege de beperkte omvang, de ligging en de exploitatiekosten’.
En op het gebied van wonen is het nieuws niet vrolijker:
‘Combinaties van wonen met horeca en of het toevoegen van de functie bed & breakfast zijn complex door regelgeving BBL en de monumentale status.’
De monumentale status van het pand ondermijnt dus de waarde als potentiële woning en maakt het lastig om de nodige veranderingen te maken aan het gebouw om het pand wel geschikt te maken voor woningen.
Twee scenario’s
Het Heerenhuis valt dan dus tussen wal en schip. Niet rendabel geacht voor een succesvolle horecaonderneming, en niet geschikt voor een woningfunctie door zijn monumentale waarde. Jammer voor de Spijkerboorder gemeenschap, waar nog een draagvlak is voor het behouden van de sociaal-maatschappelijke functies van het Heerenhuis.
De gemeente ziet maar twee mogelijke scenario’s: zelf eigenaar blijven van het pand en toch – tegen beter weten in – zoeken naar een horecaondernemer die het pand huurt. De sociaal-maatschappelijke functies blijven dan behouden. Scenario twee: het Heerenhuis te koop zetten waarbij het uitgangspunt is het behoud van de huidige functies.
Pas na het zomerreces hakt de gemeenteraad de knoop definitief door.

Door Jort Emmer, op basis van raadsbericht gemeente Wormerland en eerder nieuws op De Orkaan. Foto: Orkaan-archief (2023).
Dus ik begrijp het goed dat, omdat het een monumentaal pand is, we het nu moeten laten wegrotten? Zit er dan geen onderhoudsplicht aan? Ideaal pand toch voor een B&B met woon- en terrasfunctie. En laat Wormerland het dan vooraf opknappen. Dat verkoopt beter.
Dit lot treft veel vastgoed in overheidshanden. Enerzijds denkt men de kip met de gouden eieren in handen te hebben en vraagt daardoor een veel te hoge huur om interessant te zijn voor een horecaondernemer, anderzijds probeert men bij verkoop over het graf heen te regeren door de koper op te schepen met allerlei beperkende kettingbedingen, bestemmingsplannen en andere regels zodat niemand t pand wil kopen omdat er niks zinnigs mee te doen valt.
Voor een paar euro overdoen aan stadsherstel of hendrik de keijzer. Misschien zien die de mogelijkheden wel.
Van het aflopende café/dorpshuis De Lepelaar in Jisp heeft een inventieve ondernemer een tent gemaakt die de landelijke pers haalt. En dat zou voor het prachtige oude Heerenhuis niet kunnen? 'Kan niet is dood, wil niet leeft nog' staat mij vaag bij uit mijn Zaanse jeugdjaren?
Heeft een eigenaar van een monumentaal pand geen verplichting tot onderhoud?
ja, zonde van dit prachtig pandje.
Dus Wormerland laat het bij gebrek aan initiatief gewoon verpauperen.
Een niet zo verstandige beslissing, Wormerland is de eigenaar die ook verantwoordelijk is voor het onderhoud. Wat bij leegstand meer en meer wordt.