De strijd om het voormalige winkelpand van Schoenhandel Heijne aan de Zuiderhoofdstraat 54a in Krommenie is nog niet voorbij. Vereniging Zaans Erfgoed trekt haar bezwaar tegen het besluit van het college van Gemeente Zaanstad niet in.
Volgens de erfgoedvereniging beloont de gemeente met haar besluit feitelijk het verval van het pand.
Het college besloot eerder af te zien van monumentenstatus voor het 18e-eeuwse winkelpand. Een inspectierapport kwalificeerde het gebouw in 2025 als onveilig; de slechte bouwkundige staat gaf uiteindelijk de doorslag om het monumententraject te beëindigen.
Zaans Erfgoed ziet dat anders.
In een nieuw persbericht stelt de vereniging dat het achterstallig onderhoud van de eigenaar geen consequenties lijkt te hebben gehad. Als nalatigheid leidt tot onomkeerbaar verval, mag dat volgens de vereniging nooit een argument zijn om bescherming los te laten.
De kern van het bezwaar is daarmee principieel: als verval reden wordt om geen monumentenstatus toe te kennen, ontstaat volgens de vereniging een gevaarlijk precedent.
Meer dan één huis
De vereniging benadrukt dat het bezwaar ‘groter is dan dit Zaanse huis’. Het gaat volgens haar om de vraag of de gemeente haar eigen erfgoedbeleid voldoende uitvoert en handhaaft.
Wanneer voorgedragen monumenten jarenlang blijven hangen in procedures zonder effectieve handhaving, dreigt sloop de enige uitkomst te worden. Dat ondermijnt, zo stelt Zaans Erfgoed, de herkenbaarheid van het Zaanse lint en het vertrouwen in het monumentenbeleid.
De vereniging wijst er bovendien op dat zij als partner van de gemeente meedenkt en adviseert. Als adviezen structureel worden uitgesteld of genegeerd, verandert uitstel in afstel.
Bouwen en behouden
In het persbericht erkent Zaans Erfgoed dat Zaanstad een ambitieuze bouwgemeente is. Maar bouwen mag volgens de vereniging niet ten koste gaan van cultuurhistorisch waardevolle plekken.
De organisatie zegt open te staan voor oplossingen. Een monumentenstatus voor alleen de verschijningsvorm, renovatie op basis van bestaande bouwtekeningen of zelfs vervangende Zaanse houtbouw met dezelfde omvang is bespreekbaar. Waar het om draait is dat de historische uitstraling van de straat behouden blijft:
‘Een verwijzing in de straatnaam is niet genoeg.’
Hoorzitting
Omdat het bezwaar niet wordt ingetrokken, volgt nu een hoorzitting. Wanneer die plaatsvindt, is nog niet bekend.
Met het oog op de gemeenteraadsverkiezingen in maart roept Zaans Erfgoed politieke partijen op om duidelijk te maken hoe zij het monumentenbeleid willen versterken en hoe handhaving beter kan worden georganiseerd.
Voor het pand aan de Zuiderhoofdstraat 54a betekent dit dat de discussie opnieuw wordt geopend. Of dat nog kan leiden tot een vorm van bescherming, of dat de weg naar sloop en nieuwbouw alsnog wordt vrijgemaakt, zal afhangen van wat de bezwaarprocedure oplevert.
Eerder sprak Zaans Erfgoed zich stevig uit tegen de voorgenomen sloop van de Beatrixflat. Dat betoog bleek gericht aan dovemansoren.
Door: Merel Kan op basis van de brief van Zaans Erfgoed en het Orkaan-archief. Hier over Schoenhandel Heijne en hier over De Beatrixflat.
Gewoon plat die hap. En dan een gebouw terug met een Zaanse gevel, niks modern of artistiek. Gewoon in de geest van onze Zaanse trots.
Zon bijzonder pand vind het nu ook weer niet. Waarom dit pand nu ook nog bewaard moet worden. Er zijn er al veel bewaard gebleven. Voor het historisch beeld lijkt mij dat wel voldoende.
Ik denk dat het protest meer komt van uit een weerstand tegen veranderingen. Maar we kunnen niet alles maar bewaren? noch een historisch tijdstip vaststellen waarna we alle veranderingen verbieden?
Je kunt altijd iets bewaren. Je kunt maar een keer iets kapot maken. Voorgoed.
Winkeliersvereniging DOKA is niet voor of tegen sloop, maar voor een oplossing uit een jarenlange impasse, veroorzaakt door gebrekkig onderhoud, besluiteloosheid van de eigenaar en de langdurige aanhoudende onzekerheid rond de monumentenstatus.
Duidelijkheid omtrent de monumentenstatus maakte de verkoop mogelijk, waardoor er eindelijk weer beweging kan komen in deze uitzichtloze situatie.
Verbouw gaat stukken sneller dan nieuwbouw, dus als daar bouwtechnisch nog mogelijkheden liggen dan juichen wij dat toe.
DOKA is niet alleen een winkeliersvereniging, maar komt ook op voor de belangen van Krommenie als authentiek en aantrekkelijk dorp.
Als wij zien wat er voor moois uit de panden van Landsaat, voormalige juwelier Room en Café de Roemer komt, zonder monumentenstatus, dan hebben wij er alle vertrouwen in dat dit ook moet lukken met de schoenenwinkel.
Eindelijk een volwassen geluid van de vereniging Zaans Erfgoed waarin deze duidelijk maakt dat niet de Doka winkeliers club (het is een bouwval) of wellicht een referendum of de toevallige voorbijganger bepaald welk erfgoed van waarde is.
Als nieuwkomer in de Zaanstreek geniet ik van de oude huisjes en statige panden die de tand des tijds hebben doorstaan.
Fantastisch dat er een organisatie is die in de bres springt voor historisch erfgoed, en helemaal eens met de redenering van Zaans Erfgoed.
Er is al veel moois verdwenen in de streek, in de winkelstraten zijn kenmerkende pandjes vervangen door generieke nieuwbouw. Eens verloren, krijg je het nooit meer terug. Koester de rijke bouwtraditie en geschiedenis die de streek eigen is, we moeten trots zijn op de bezieling van deze oude panden, zodat ook toekomstige generaties hiervan kunnen leren en genieten.
Ik ben vorige week in het pand geweest en de winkel aan de voorzijde is nog heel goed intact, spanten, balklagen etc. zien er nog prima uit.
Zeker te restaureren, de bijgebouwtjes en het hoofdgebouw erachter hebben geen historische waarde en moeten ook echt gesloopt worden.
In combinatie met Bart Nieuwenhuis zouden we hier een heel mooi project van kunnen maken.
Wij hebben zeker intresse
Klaas Renooy zo denk ik er ook over. Eerst ruim 10 jaar laten verkrotten en dan weer in beroep gaan. Laten ze er een passend pand voor terug zetten.
Wat Zaans Erfgoed nu doet slaat werkelijk nergens op. Het is een krot en meer niet. Dit is geen erfgoed. Zaans Erfgoed zorgt voor verkrotting van Krommenie. Trek alstublieft het bezwaar tegen de Gemeente Zaanstad in.
Beste Klaas, ik lees nergens in het stuk dat vereniging Zaans Erfgoed deze verkrotting veroorzaakt heeft. Het komt door (bewust?) achterstallig onderhoud van de eigenaar.
Dit lijkt in Zaanstad een standaard tactiek te zijn om vervolgens een vrijbrief te krijgen om maar gewoon alles te slopen waar je zin in hebt!
Ondertussen verdwijnen (bijna) alle karakteristieke panden in gemeente Zaanstad. Ik vind dat erg jammer.