Zaanstad trekt ook in dit jaar de portemonnee voor evenementen. De gemeente verdeelt dit jaar € 680.592 aan subsidie over zeventien evenementen die in de stad worden georganiseerd. Daarmee ligt het bedrag een stuk hoger dan vorig jaar, toen elf evenementen samen bijna vier ton ontvingen.
Nieuw op de subsidielijst zijn zeven evenementen: De Hoop Festivals (mei tot en met oktober), Declaration of Independence en Zaans Papier (29 juni), Podium aan de Zaan (1 juli), Back to the Street Festival (29 augustus), het Urban Sports Event Zaanstad (11 september), de StreetArt Route (10 tot en met 18 oktober) en UPfest (25 oktober).
Extra budget
De subsidieaanvragen zijn beoordeeld door een onafhankelijk adviespanel van externe deskundigen. Daarbij is gekeken naar onder meer publieksbereik, professionaliteit, samenwerking en de betekenis voor Zaanstad, op basis van de Subsidieregeling Evenementen Zaanstad 2017. Volgens wethouder Onclin laten de cijfers zien dat Zaanstad ‘bruist van de initiatieven’ en is het extra budget bedoeld om ruimte te bieden aan zowel vertrouwde evenementen als nieuwe initiatieven.
Die vertrouwde initiatieven zijn onder meer Slag om de Zaan (18 april), PinksterZaan (25 en 26 mei), ZaanPride (13 juni), Optimist on Tour (17 juni), het Foodfestival aan de Zaan (26 juni), Haltpop (18 en 19 juli), het Darwinparkfestival (5 september), het IFIKZ MaakMee Festival (10 oktober), Blues aan de Zaan (20 oktober) en Jazz in de Winkel (28 november). Van deze evenementen ontvangen Haltpop, het Darwinparkfestival en PinksterZaan een meerjarige subsidie.
Het Darwinparkfestival won daarnaast tijdens het Nationaal Congres Evenementen in Schiedam de Event Impact Award 2025, een landelijke prijs voor evenementen met maatschappelijke impact. Het is nog onduidelijk hoe de subsidie precies per evenement is verdeeld; daarover staan vragen uit bij Zaanstad.
2025
Vorig jaar kreeg De Orkaan de subsidieaanvragen en begrotingen van alle evenementen. Op basis daarvan werd per evenement onder andere gekeken naar het aangevraagde programma en de uiteindelijke uitvoering, de inkomsten en uitgaven, de verdeling van het geld (bijvoorbeeld hoeveel naar organisatiekosten ging), het publieksbereik en de Zaanse identiteit. Dat leverde een wisselend beeld op.
Bij evenementen als Optimist on Tour en Slag om de Zaan zaten de aanvraag en begroting goed in elkaar, maar aan de andere kant waren er ook kanttekeningen. Bij Jazz in de Winkel en Blues aan de Zaan waren delen van de begroting zwartgelakt en bleven vragen die De Orkaan stelde aan de organisaties onbeantwoord.
Het meest opvallende voorbeeld was de Zaanse Museumnacht, een Alkmaarse organisatie die vorig jaar haar kunstje ook in Zaanstad wilde proberen: die kreeg € 30.000 subsidie, maar ging uiteindelijk helemaal niet door. Het evenement werd eerst uitgesteld en later geschrapt. Uit onderzoek van De Orkaan bleek bovendien dat onderdelen uit de aanvraag niet klopten en dat geplande locaties zoals de Bullekerk en Café de Fabriek, die wel in de aanvraag waren opgenomen, helemaal niet meededen. Ook geplande promotie, zoals een website en socialmediacampagnes, kwam nooit van de grond. Uiteindelijk wordt € 27.500 van de subsidie teruggevraagd; alleen een klein deel blijft over voor voorbereidingskosten.
Voor dit jaar hebben we opnieuw de subsidieaanvragen en bijbehorende begrotingen van de evenementen bij Zaanstad opgevraagd. Zodra die binnen zijn, nemen we ze – net als vorig jaar – kritisch onder de loep. We kijken daarbij onder andere naar de inhoud van de evenementen, de locaties en programma’s, en de financiële onderbouwing en uitvoering, en stellen waar nodig vragen aan de organisatie.
Door Nick Boeske, op basis van een persbericht van Zaanstad over de 17 evenementen en eerder verschenen artikelen. Foto uit het Orkaan-archief.