275 kandidaten staan er officieel op de kandidatenlijsten voor de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart (dat zijn er 11 meer dan we twee dagen geleden telden, toen hadden we te weinig bij GL-PvdA). Verder is ook de nummering van de lijsten verzegeld. De twee nieuwkomers, Forum voor Democratie (FvD) en Lokaal Zaans (LZ), hebben bij loting respectievelijk plek 13 en 14 bemachtigd.
Vanmiddag – 6 februari – om 17.00 uur was de kiescommissie in het gemeentehuis aanwezig om de 275 kandidaten en 14 lijsten definitief vast te stellen. Daar kon er ook bezwaar gemaakt worden tegen de bevindingen van de kiescommissie; daar had geen van de aanwezigen behoefte aan.
Bijzonder is dat de bevindingen van diezelfde kiescommissie opgenomen zijn in een proces-verbaal dat pas een uur na de zitting werd gepubliceerd. Een hypothetische bezwaarmaker had dus niet zo veel informatie gehad om zich tegen te verzetten.
Van de totale ingeleverde lijst is er in totaal een geschrapt. Dit is ene R. A. Polfliet, volgens Tom de Krijger trok Polfliet zich wegens een longontsteking terug van de lijst nadat deze wel al was ingeleverd. Polfliet kwam ook niet voor op de lijst die het Forum bij ons aanleverde, het getal 264 blijft dus kloppen.
Cruijff
Vooral van de twee nieuwe partijen waren veel mensen gekomen; LZ bracht er vijf mee en voor FvD waren er vier kandidaten op komen dagen. LZ was niet geheel ontevreden met de bemachtigde veertiende plek, het rugnummer van Johan Cruijff, en steunfractielid Rob Karst, nummer twee op de lijst, denkt dat het de cohesie van het stembiljet goed uitkomt dat zij aan het uiteinde staan. LZ is met 35 kandidaten tenslotte de langste lijst die op het biljet komt te staan.
Tegen de volgorde van de lijsten kan nu geen bezwaar meer gemaakt worden, wel tegen de geldigverklaring van de kandidatenlijsten. Dat moet gebeuren binnen vier dagen bij de Raad van State.
Naast de nummers dertien en veertien was er nog iets opmerkelijks aan de volgorde: de winnaar van vorige verkiezingen, de POV, komt deze verkiezingen niet bovenaan het stembiljet te staan. Dat is GroenLinks-PvdA. De fusiepartij behaalde samen acht raadszetels en is tezamen de grootste; zij komen dan ook bovenaan de lijst te staan.
Een situatie die lokaal in de Zaanstreek geen evenknie heeft. Nationaal gebeurde het tijdens de verkiezingen van 1977. Ook al won de PvdA van Joop den Uyl de verkiezingen van 1972, de totstandkoming van het CDA zorgde voor een nieuwe nummer één op de kieslijst.
15e partij
Forum-lijsttrekker Tom de Krijger geeft aan dat de nieuwkomers gaan voor vier zetels in de gemeenteraad. Hij wil in ieder geval zelf zitting in de raad nemen. Dat lijkt waarschijnlijk; zijn partij zit ‘in de lift’ en bij de landelijke verkiezingen van 2025 behaalde deze al bijna vijf procent van de stemmen in Zaanstad. De andere nieuwkomer, Lokaal Zaans, heeft grote ambities. Elf zetels noemde de partij eerder best een optie, maar met vijf of zes zijn ze ook tevreden.
Er heeft zich in eerste instantie ook een vijftiende partij aangemeld voor de verkiezingen. Deze partij heeft na een eerste belletje niets meer van zich laten horen, en doet dus ook niet mee. Welke de mysterieuze vijftiende partij precies is, hebben wij niet kunnen achterhalen, maar er heeft zich wel een aangemeld.
Door Marijn Kerkhoven – de lijsten zijn hier te zien. Het is een recente gewoonte van Zaanstad om dit soort documenten als niet-doorzoekbare pdf’s aan te leveren, en ook niet zonder omwegen mogelijk om daar teksten uit over te nemen (de zoveelste aanslag op de openbaarheid van Zaanstad).
Het is inderdaad een lachwekkende gedachte dat Lokaal Zaans (LZ) met 11 zetels de raad in denkt te vliegen. Hun 'lange lijst' van 35 kandidaten zegt niets over kwaliteit of bestuurskracht, alleen maar over ambitie.
Wat de kiezer zich moet afvragen: wat brengt een dergelijke partij van politieke nieuwkomers, partijhoppers en heringedeelde oud-raadsleden werkelijk in huis? Tom de Krijger van FvD heeft het over 'in de lift zitten' na landelijke verkiezingen, maar lokaal bestuur is iets heel anders. Ook voor hem geldt: nul ervaring in de Zaanse raad, nul bewezen resultaten.
Die 'mysterieuze 15e partij' die zich terugtrok is veelzeggend. Het laat zien dat er kennelijk volop ruimte is voor nieuwe initiatieven, maar dat het hebben van een serieuze, slagkrachtige fractie een tweede is. De echte vraag is niet welk rugnummer je hebt, maar wat je voor de stad gaat betekenen.
@ heer ter Brake
Dat Marianne samen met een paar oude rotten een volwaardige partij heeft opgezet en nu maar liefst 35 mensen op de lijst heeft staan, mag je gerust knap noemen. Op die lijst staan nieuwe politieke gezichten, maar ook ervaren krachten die hun kennis uit de lokale politiek met ons delen.
Zelf heb ik bijna vijf mooie jaren gehad bij mijn vorige partij, maar bij LZ voel ik mij als een vis in het water. Een fijne ploeg mensen, waarin niet alleen de kwantiteit telt, maar vooral ook de kwaliteit.