Terugkijkend op januari lijkt een beeld te ontstaan van een zware winter met veel vorst en sneeuw, maar in de praktijk bleef de Zaanstreek hier toch voor gespaard. Bij ons was het vooral kwakkelen. Veel dagen met (natte) sneeuw en regen, maar van een dik pak sneeuw was nauwelijks sprake. De eerste tien dagen deden behoorlijk winters aan, maar daarna werd het een stuk rustiger met ook mooie zonnige dagen.

Door Hessel Kraaij

Met een gemiddelde temperatuur van 2,6 °C tegen een normaal gemiddelde van 4,0 °C over de afgelopen 20 jaar is januari 2026 op de zesde plaats van koude januari-maanden terecht gekomen. Voor een koudere januari moeten we terug naar 2017 met een gemiddelde temperatuur van 1,7 °C. De koudste januari deze eeuw was 2010 met -0,6 °C. 

Landelijk waren de verschillen deze maand bijzonder groot. De Zaanstreek lag wat dat betreft dicht bij het landelijk gemiddelde, terwijl in het noordoosten van het land een gemiddelde werd geregistreerd van 0,7 graden, terwijl het zuidwesten uitkwam op 4,5 graden.

Ondanks deze koude cijfers was er nauwelijks sprake van strenge kou. Op 12 dagen daalde de temperatuur onder het vriespunt tegen normaal op 8 á 9 dagen. En op maar één dag kwam het kwik helemaal niet boven 0 uit. Op 10 januari bedroeg de maximumtemperatuur -1,0 graden en op 11 januari werd de laagste temperatuur van -4,2 graden gemeten. Het werd daarmee wel een koude maand, maar helaas geen echte ijs-schaatsmaand.

Januari 2026 was aan de natte kant. Met totaal 101,6 mm neerslag tegen een normaal gemiddelde van 82,6 mm was het niet extreem nat, maar kwam deze maand wel op de 6^e plaats van de natste maanden van de afgelopen 20 jaar. Op zes dagen viel de neerslag in de vorm van (soms natte) sneeuw, maar het sneeuwdek bleef beperkt tot maximaal 5 cm op 29 januari.

Het aantal zonuren bedroeg 73 uur tegen normaal 69 uur in deze maand. De maand telde 8 volop zonnige dagen, terwijl we op 7 dagen de zon nauwelijks te zien kregen.

Hessel Kraaij houdt al jaren het weer bij op ‘weerstation Zaandam-Peldersveld’. Hij schrijft daar maandelijks over op zijn weblog. De Orkaan vond zijn waarnemingen bijzonder genoeg om ze hier – maandelijks over te nemen. Hij stuurde ook de neerslag- en zon-gegevens over de laatste jaren zodat we kunnen vergelijken.

Boven de temperatuur van de afgelopen 13 maanden vergeleken met de gemiddelde temperatuur sinds 2004. Januari zat onder het gemiddelde van de afgelopen jaren.

Onder de gemiddelde neerslag – ook vergeleken met het gemiddelde sinds 2004. Januari 2026 was een relatief natte maand.

Data en tekst: Hessel Kraaij / grafieken: De Orkaan, de achtergrondfoto bij de temperatuur is van Siemen de Boer. Die bij de neerslag is van De Orkaan. Foto boven: Rens Kamminga (onder zijn gedachten daarbij).

Gewoon gezien langs de openbare weg. 
Een stel achtergelaten schoenen. 
Of ze van de fietseigenaar zijn staat er niet bij. 
Misschien is de eigenaar ze vergeten. 
Maar of die op kousenvoeten huiswaarts is gekeerd, 
lijkt gezien het winterse weer zeer onwaarschijnlijk. 
Voor je het weet heb je een paar wintertenen.