De Raad van State in Den Haag buigt zich vandaag over een verzoek van Kontakt Milieubeheer Zaanstreek (KMZ) om via een voorlopige voorziening de werkzaamheden voor het nieuwe Kraaienterrein aan de Fortuinweg in Zaandijk (Rooswijk) stil te laten leggen.

KMZ had in 2022 gevraagd om de natuurvergunning voor de bouw van sportpark Fortuin te vernietigen. De compensatie voor stikstofuitstoot zou niet goed geregeld zijn. De Provincie weigerde dat maar werd in januari 2025 op de vingers getikt door de rechtbank. Die weigering zou niet goed gemotiveerd zijn.

KMZ wil nu een bouwstop, omdat er gewoon gewerkt wordt op het terrein, de eerste 63 palen voor het clubhuis zijn al geslagen. KMZ stelt dat die uitspraak uit januari 2025 betekent dat er niet gebouwd mag worden voordat de nieuwe motivering in orde is, en wil dat op deze manier afdwingen via de Raad van State.

Hoger beroep

Zaanstad liet na de uitspraak weten in beroep te gaan, de nieuwe motivering af te wachten en gewoon te gaan bouwen omdat ze een ‘onherroepelijke’ natuurvergunning hadden. Dat klopt, de vergunning is ‘onherroepelijk’ maar dat betekent in juridische termen niet dat die niet ingetrokken kan worden. Dat kan namelijk wel en dat wordt ook erkend door de Omgevingsdienst Noord-Holland Noord die door de Provincie met de uitvoering is belast.

Ondertussen is er gewoon gebouwd (palen voor het clubhuis geslagen), beroep aangetekend door de Provincie in februari 2025 (dat nog moet dienen) en een nieuwe motivering gemaakt. Dat is in november gebeurd (dus elf maanden nadat de rechtbank het opdroeg – dat kon echt niet sneller volgens de Omgevingsdienst ) en begin december 2025 is opnieuw het vernietigen van de natuurvergunning geweigerd.

Maar toen liep al de vraag om het werk stil te leggen. Dat dient dus eerst, en een uitspraak wordt over het algemeen snel (meteen of binnen twee weken) verwacht. Daarna dient nog het hoger beroep tegen de uitspraak van januari 2025. En dan wordt ook de nieuwe motivering meegenomen.

Stikstof

Het verzoek van KMZ om de vergunning in te trekken is dus van nieuwe argumenten voorzien. Volgens Jurgen Dolstra van KMZ staat daar weinig nieuws in. De stikstofneerslag van het project zou minder zijn omdat het clubhuis 25 procent kleiner wordt, het resterende werk zou met schoner materieel worden uitgevoerd en het onderhoud gebeurt met een elektrische tractor. Ook zou er nu minder uitstoot van het wegverkeer zijn dan in 2018 en zijn de verkeersbewegingen anders berekend. Daardoor is de berekende depositie veel lager dan in 2018 werd aangenomen.

Omdat een deel van het werk al is uitgevoerd (kappen, ophogen) wordt dat niet meegeteld. Er moet alleen nog maar grond worden afgevoerd en de wegen, sportvelden en voorzieningen moeten nog worden aangelegd. Dat duurt tien tot twaalf weken. De bouw van het clubhuis duurt nog zes tot negen maanden (gerekend vanaf het heien in 2025).

Het grootste probleem lijkt dat er toch (tijdelijk) extra stikstofdepositie is. Bovendien moet er worden gecompenseerd om stikstofdaling te realiseren. De Omgevingsdienst stelt dat de depositie zo klein is dat het geen probleem is. Er zijn geen (significante) negatieve gevolgen volgens de Omgevingsdienst.

Bezwaren

KMZ is het daar niet mee eens. De voorgestelde maatregelen zijn ‘niet concreet’, ze zijn grotendeels indentiek aan de eerder voorgestelde maatregelen die toen als onvoldoende werden gezien. Ook wordt het wegverkeer onjuist berekend. Dat er uitsluitend elektrisch materieel gebruikt gaat worden gaat er bij KMZ niet in, de afgelopen tien jaar is er alleen met dieselmaterieel gewerkt (zie ook truck boven). Dat eerder werk niet in de berekening is meegenomen is onjuist volgens KMZ. Dat er niet zo veel gedaan moet worden, klopt ook niet: de aanleg van de velden is juist het meeste werk. Ook zou het ledenaantal van de Kraaien zijn aangepast in vergelijking de vergunningsaanvraag.

Volgens KMZ wordt de uitspraak van de rechtbank genegeerd en wordt er wel erg ‘ruim de tijd genomen voor een nieuw conceptbesluit’ (ruim tien maanden), terwijl KMZ maar twee weken voor een zienswijze krijgt. De Omgevingsdienst zegt nu eenmaal veel tijd nodig te hebben: ‘het is ons helaas niet gelukt om binnen de gegeven termijn een nieuw besluit te nemen’, maar voor KMZ leek ‘een reactietermijn van twee weken ons voldoende’, schrijft de Omgevingsdienst.

De zitting van vandaag is geen definitief oordeel. Het is ook wachten op de behandeling van het hoger beroep, wanneer dat gebeurt is nog niet duidelijk. Pas als daar een uitspraak over is zijn alle juridische hindernissen genomen.

Door Piet Bakker. Bronnen: Orkaan-dossier Fortuimweg, ‘Kennisgeving wet Natuurbescherming, Fortuinweg te Zaandijk (2 december 2025), agenda Raad van State, uitspraak Omgevingsdienst Noord-Holland Noord, reactie KMZ, Jurgen Dolstra (KMZ).