Het duurde even maar we hebben d’r weer één: de Beatrixbrug in Zaandam, vanaf de Peperstraat richting de Gedempte Gracht. Skeve stoeptegels, fietsen die de weg blokkeren, containers die het zicht belemmeren: het zijn alledaagse obstakels waar je zomaar over kunt struikelen. Soms met pijnlijke gevolgen.

Omdat het alweer enige tijd geleden is, even een opfrisser van het geheugen.

Kijk eens naar beneden. Zie je die losse tegel? Of die ene die verraderlijk omhoogsteekt? Exacte cijfers voor 2025 ontbreken, maar landelijk is het beeld duidelijk. In Nederland komen jaarlijks ruim 20.000 mensen op de spoedeisende hulp na een val in de openbare ruimte, bijvoorbeeld door struikelen op oneffen bestrating.

Dit soort ongevallen treft vooral oudere mensen. En dat wringt, want Nederland vergrijst en het aantal kwetsbare voetgangers neemt toe. Toch worden deze valpartijen nauwelijks apart geregistreerd, waardoor de gevolgen van slecht onderhouden stoepen grotendeels buiten beeld blijven.

Wie is verantwoordelijk?

Binnen de bebouwde kom moet de gemeente zorgen voor veilige trottoirs. Daarbuiten ligt de taak bij de provincie of Rijkswaterstaat. Een hoogteverschil van meer dan 3 centimeter? Verzekeraars beschouwen dat als onacceptabel, en slachtoffers kunnen de gemeente aansprakelijk stellen.

Een nieuw struikelblok voor goed onderhoud aan trottoirs zijn bezuinigingen. Vanaf dit jaar krijgt de gemeente minder geld uit Den Haag. Gaat dat ten koste van het onderhoud? De tijd zal het leren. Tot die tijd: kijk uit waar je loopt!

Beatrixbrug

Die laatste tip zal speciaal verslaggever Jan Marinus, bekend onder meer de skeve stoeptegels in de Kastanjelaan in Zaandam, beamen.

‘In Zaandam kom je overal struikelstenen tegen, met informatie over mensen die in de Tweede Wereldoorlog zijn omgekomen. Ik sta daar altijd even bij stil om te lezen wie er heeft gewoond. Over die struikelstenen struikel je gelukkig niet.’

Maar dat geldt niet voor de Beatrixbrug vindt Jan.

‘Als je vanaf de Peperstraat richting de Gedempte Gracht loopt, liggen aan de linkerzijde van de Beatrixbrug echte struikelstenen. Daar liggen grote grindtegels die half of helemaal verdwenen zijn. Ze zijn opgevuld met asfalt of liggen los. Sommige werken als een wip — je breekt er zo je nek. Aan de asfaltpleisters zie je dat dit probleem bij de gemeente al langer bekend is.’

De miserabele toestand van dit stuk trottoir is al jaren denkt Jan. Opmerkelijk is dat aan de andere kant van brug, waar nog enkele winkels zitten, het trottoir er strakker bij ligt. Misschien komt dat omdat er winkels zitten denkt Jan hardop. Maar langs het trottoir met de scheve tegels zitten een hostel, een restaurant en casino. Nemen de eigenaren van deze zaken de gok dat het allemaal wel los zal lopen?

Jan heeft ook aan andere theorie voor het uitblijven van de noodzakelijke reparatie aan de stoep. Uiteraard de bezuinigingen, maar ook de dilatatievoeg in het wegdek. Even een kleine uitleg; een dilatatievoeg is een kleine, bewuste opening in een gebouw, vloer of brug. Die vangt beweging op door warmte, kou en verkeer, zodat er geen scheuren ontstaan.

En, weet Jan, onder de brug zit ook een kelder. Deze kelder is in gebruik bij de brandweer. Maar het zijn slechts vermoedens van de Zaandammer. In de tussentijd is het wachten op valpartijen meent hij.

Tegels lichten

In de journalistiek betekent ‘tegels lichten’ het blootleggen van verborgen misstanden. Bij De Orkaan nemen we dat figuurlijk en letterlijk: we schrijven over plekken waar losliggende tegels zorgen voor gevaar. Zie jij een gevaarlijke stoep? Stuur een foto en de locatie naar De Orkaan; info@deorkaan.nl (met in de onderwerpregel ‘Gevaarlijke Stoep).

Positief!

Dit bericht is wellicht ietwat minder fijn. Maar we weten dat er ook erg goede zaken gebeuren aan de Zaan op stoepgebied of voor de verbetering van de woonomgeving. Mocht jij een warme wind willen uitdelen voor zo’n actie: mail ons vooral!

Door Marion Kors gebaseerd op een gesprek met en foto’s van Jan Marinus en eerder publicaties op De Orkaan.