In Zaanstad wordt gebouwd. Wij vonden alleen al in Zaandam-Oost meer dan 35 projecten waarvan er vier een oplevering in 2026 hebben (ruim 1.000 woningen). In 2026 worden ook nog drie grote projecten gestart waar de oplevering een of twee jaar later is (ruim 1.000 woningen). En in de pipeline zitten nog ruim 25 plannen met zo’n 5.000 woningen. Totaal: ruim 7.000 huizen en appartementen.

Sinds 2000 groeide het aantal woningen in Zaanstad van 57.000 naar 72.000 in 2025 (plus 28 procent), gemiddeld is dat 1 procent per jaar. In 2026 komen daar opnieuw woningen bij – veel zelfs volgens onze schattingen.

Dit is deel 2 uit een serie. In Zaandam-West vonden we ook 35 plannen voor 5.000 woningen. Ruim 10 daar (1.850 woningen) worden binnen afzienbare tijd (uiterlijk 2028) opgeleverd.

De Orkaan brengt ze in kaart. Dat doen we in delen – eerst Zaandam (West en Oost), en dan de andere plaatsen in Zaanstad (en daarna in Wormerland en Oostzaan). We maken onderscheid tussen (1) projecten die in 2026 (deels) opgeleverd worden, (2) projecten waar wel gewerkt wordt maar in 2026 waarschijnlijk nog niet gewoond en (3) projecten waar we pas na 2026 activiteiten verwachten. Als iemand aanvullingen of suggesties heeft, horen we dat uiteraard graag (mail ons).

Oplevering

In 2026 begint de oplevering van minstens vier projecten met die samen ruim 1.000 woningen omvatten waaronder de tweede fase van Oostzijderpark. Als dat project in 2029 helemaal klaar is zijn er 950 woningen bijgekomen.

De 182 tijdelijke woningen op het Sportpark Poelenburg zouden dit jaar moeten worden opgeleverd. Tijdelijk betekent maximaal 10 jaar. Het zijn woningen voor spoedzoekers, jongeren en statushouders.

Het project Paltrok (Schoen / Holleman) omvat in totaal 238 woningen), waarvan de bouw van 106 huurappartementen (Schoen) in 2024 door Rochdale is begonnen, de bouw van 132 koopwoningen (Holleman) zijn vorig jaar gestart.

Aan de Hondemanstraat worden 44 woningen vervangen door 90 nieuwe sociale huurappartementen, door wooncorporatie Rochdale.

Eind 2025 is de bouw begonnen van de laatste 53 woningen in fase 1 (500 woningen) van Oostzijderpark. Ook zit er schot in de tweede fase waar 450 woningen zijn gepland. Dit jaar wordt begonnen met de eerste 90 woningen. Zaanstad verwacht dat ‘rond 2029’ het gehele gebied Oostzijderpark gereed is.

Bouwen

In 2026 zou de bouw kunnen beginnen van minstens drie grote projecten met samen meer dan 1.000 woningen. De oplevering kan – als de bouw inderdaad dit jaar begint – in 2027 of 2028 beginnen. Daarbij zit ook de Peperstraat (571 woningen) en Poort van Zaandam (320 woningen).

Bij de Peperstraat is nu alles gesloopt, in totaal worden daar 571 woningen gebouwd (maar er is dus ook gesloopt). In 2027 moeten de eerste opleveringen mogelijk zijn.

De bouw van het project Poort van Zaandam Oost (Spaghettiflat) dat bestaat uit 320 woningen moet dit jaar beginnen, de oplevering wordt voor 2028 verwacht.

Aan de Scholtenstraat komt het plan Jonker Juffer met 103 woningen. De bouw is in 2026 begonnen, de oplevering is voor begin 2027 gepland volgens ZVH).

In de Rosmolenbuurt aan Dr. Schaepmanstraat, Koning Williamstraat, Monseigneur Callierstraat en Professor Struijckenstraat worden 22 woningen gesloopt, daar bouwt Parteon 24 huurappartementen voor terug. De stichting Goed Wonen Zaanstreek bouwt 13 appartementen voor jongvolwassenen met een verstandelijke beperking. De bouw moet dit jaar beginnen.

Plannen

De meeste plannen hebben nog geen concrete planning of eentje die voorbij 2026 ligt. Wij telden er meer dan 25 met in totaal bijna 5.000 geplande woningen.

Een van de grootste projecten die Zaanstad nog staat te wachten is de ontwikkeling van woningbouw in de Achtersluispolder (eerst het Sluiskwartier) waar 2.500 woningen moeten komen. Een goede tweede is de bouw van Hofwijk Noord (Kan Palen / Touwen-terrein) waar 1.050 woningen zijn gepland (800 in eerste fase, daarna nog eens 250). De laatste procedure bij de Raad van State is achter de rug. Op nummer drie staat de bouw aan Diederik Sonoyweg (JS Cocoa) waarbij 300 à 400 woningen moeten komen.

Eigenlijk zou het project Hilko / Zaanwerf (116 woningen) dit jaar afgerond moeten zijn, maar lijkt een illusie. Aan de Behouden Haven moeten 110 à 120 nieuwe zorgwoningen komen (maar er wordt ook gesloopt) en een nieuwe school.

Aan de Kraakstraat / Koopvaardijstraat worden 60 woningen gesloopt, en moeten er 100 worden teruggebouwd. Start bouw is in 2027 gepland, de nieuwe woningen moeten in 2028 klaar zijn. Parteon gaat fors aan de slag in de Rosmolenstraat, daar worden 100 woningen gesloopt en daar komen er 120 voor terug.

Wel in het vat maar nog geen opleverdatum bekend: 4 woningen in de oude Aldi aan de Beethovenstraat. Aan De Weer 23-24 is voor 13 woningen een vergunning verleend. Aan de Schoolmeestersstraat 55-57 zijn 5 woningen gepland.

In de sfeer ‘grote onzekerheid’ zitten de 170 woningen aan Kanstraat (Huig / Las Vegas / Vonk), het plan Jacob Vis (waarom horen we daar niks meer over?), bouw op de Hemmes (40 Tiny houses, 2022 aangekondigd, bouw had in 2021 moeten beginnen), de Vang (Vrieschgroenstraat) waar 64 woningen zouden moeten komen, 100 woningen op De Burcht (pas mogelijk na realisatie van Peperstraat), 32 woningen aan de Oostkade (omgevingsvergunning begin 2024 verleend), 99 woningen aan de De Vrije Watering / Poelenburg (bestemmingsplan vastgesteld juni 2024) en een woontoren aan Bloemgracht (50 woningen door KPO), de bouw werd al voor 2020 aangekondigd.

Aan de Oostzijde zijn minstens zes projecten gepland. in het voormalige MyHome aan Oostzijde 124 moet een complex met 14 woningen komen. Op de hoek Jan Bouwmeesterstraat (Oostzijde 140) zijn 12 kleinschalige appartementen gepland, het terrein ligt braak. Op de nummers 172, 174, 176, 196B en C en 198 (voormalige fietsenwinkel) moeten 39 woningen komen. Op de hoek met het Konijnenpad zijn 5 woningen gepland, een vergunning is al rond. De voormalige Sportschool op nr. 161 is inmiddels gesloopt. Wat daar komt is nog onbekend. Ook op de hoek met de Kopermolenstraat (tegenover Zaanzicht) is een pand gesloopt – ook daar ligt het terrein braak.

Voor de Zuiddijk zijn minstens vier plannen gemaakt. Op nrs 49-51 (Keuken van Von / Kredietbank) zijn in 2017 plannen gepresenteerd voor 21 woningen, in 2024 werd dat afgeschaald tot 10. Een deelplan (2025) voor nr. 49 (Keuken van Von) omvatte 2 woningen. Aan Zuiddijk 150 moeten 10 starterswoningen komen terwijl aan de Zuiddijk 72-74 (Vonk / Café De LaPaix) ook 10 woningen zijn gepland. Ook zijn er 6 woningen achter het Golden Zaan Hotel gepland (vergunning is aangevraagd).

---

Bij MAAK.Zaanstad (2015) was de ambitie om tot 2040 20.000 huizen te bouwen. Later werden de plannen zowel opgeplust: 20.000 woningen tussen 2020 en 2040 als afgeschaald: 15.000 à 20.000. Qua aantallen kan dat nog: tussen 2015 en 2025 groeide het aantal woningen met bijna 6.000. Als er binnen vijf jaar nog eens 4.000 woningen moeten komen gaat dat om 800 per jaar. In de afgelopen jaren lukte dat in 2022 (800) en 2025 (1.384). Maar zoals gezegd: 2026 wordt een goed bouwjaar.

Door Piet Bakker. Bronnen: Orkaan (categorie ‘wonen’ en de informatie over de diverse ‘versnellingsprojecten’ van Zaanstad), bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen (en we fietsen af en toe langs). Foto boven: nieuwbouw Oostzijderpark (Jeffrey Koster).