Het staat er met niet zoveel woorden, maar tussen de regels door is de boodschap van de erfgoedpartijen (Zaansche Molen / Windmolen Compagnie, Stichting Zaanse Schans, Zaans Museum, Museum Zaanse Tijd) duidelijk: het referendum over de afsluiting moet zo snel mogelijk van tafel en als de invoering van het verplichte ticket niet per april geregeld is willen de clubs geld zien.
Dat het per april is geregeld, lijkt vrijwel uitgesloten. De Zaansche Molen heeft al aangekondigd kaartjes te gaan verkopen tegen de oude voorwaarden voor het komende seizoen, de gemeente laat pas eind december weten hoever ze zijn. Dat er over vier maanden een nieuw fietspad ligt (een harde randvoorwaarde), het gebied uit de openbaarheid is gehaald (zonder bezwaarprocedures) en er een hekloos digitaal toegangssysteem is opgetuigd met ontheffingen voor inwoners van Zaanstad en Wormerland, Schans-bewoners en andere categorieën, lijkt een utopie.
Referendum
En dan zou ook nog eens een referendum roet in het eten kunnen gooien. Het zorgt voor vertraging volgens de erfgoedpartijen terwijl snelle invoering van ‘gereguleerde toegang, inclusief ticketing (…) geen wens, maar een absolute noodzaak’ is: ‘de ticketopbrengsten vormen de financiële ruggengraat van het toekomstplan’.
Het geld is nodig voor ‘achterstallig onderhoud van ons kostbare erfgoed, waaronder de molens, musea en monumentale panden’. En die kosten blijven nu ‘grotendeels terechtkomen bij de inwoners van Zaanstad’ aldus de erfgoedpartijen. Of dat klopt is nog maar de vraag. Zaanstad (dus inwoners) draagt nu niet bij aan molens en ‘monumentale panden’ – dat is vooral iets dat de erfgoedpartijen graag zouden willen.
De gemeenteraad van Zaanstad sloeg het advies van de referendumcommissie in de wind en wees het referendum af. Vervolgens werd de raad op de vingers getikt door de bezwaarcommissie van Zaanstad: het referendum is op onjuiste gronden afgewezen.
Consequenties
Voor de erfgoedpartijen ‘heeft het opschorten van de besluitvorming of het uitstellen van de invoering van ticketing verregaande gevolgen’. De vertraging zal ‘voor de gemeente Zaanstad zelf aanzienlijke consequenties hebben’ luidt het dreigement:
‘Zonder invoering van ticketing in het seizoen 2026 zal er een overbruggingsregeling nodig zijn om de exploitatie van de erfgoedorganisaties in stand te houden.’
Dat betekent geld. Maar dat niet alleen. De erfgoedpartijen proberen de raad ook te sturen bij een nieuwe beslissing over het referendum:
‘Wij vragen u daarom vriendelijk doch dringend om bij de behandeling van het advies van de bezwaarcommissie het grotere geheel en het maatschappelijk belang van dit raadsbesluit te blijven meewegen. Het principebesluit van 22 mei 2025 is helder, gedragen en noodzakelijk. De uitvoering ervan verdient nu rust, ruimte en vertrouwen’.
Vertraging door het referendum is overigens vooral te danken aan de raad zelf die het verzoek afwees. Als ze dat niet hadden gedaan was het waarschijnlijk al achter de rug geweest.
Door Piet Bakker op basis van brief aan de gemeenteraad van de erfgoedpartijen en eerder nieuws op De Orkaan. Grafiek en foto: De Orkaan.
staat er letterlijk onder:
"Bezoekers Zaanse Schans, 2025 en 2026 zijn schattingen van de erfgoedpartiijen."
nog even en e zouden er een digitale toer van moeten maken zodat het plat kan...
dan valt er ook niks meer te klagen.
alles wat met infrastructuur heeft te maken, wegen, elektra, water, riolering, enz, is de verantwoording van de gemeente.
en de rest is aan de uitbaters om te verdienen en te onderhouden als dit niet gaat dan stop je en vraag je faillissement aan...
al dat behouden van is leuk bedacht maar geld is niet oneindig beschikbaar als het financieel niet te doen is stop dan gewoon.
Het lijkt mij niet zo moeilijk, alles wat met infrastructuur heeft te maken, wegen, elektra, water, riolering, enz, is de verantwoording van de gemeente. Onderhoud van de molens, kaas boerderij, pannenkoekhuis, musea, enz is de verantwoording van de uitbaters en daar zijn genoeg stichtingen, verenigingen, goede doelen, kaart verkoop, enz voor te vinden
Of snap ik het weer eens niet?
Bijzonder; 2025 is nog niet afgelopen en men weet het bezoekersaantal al. Nog bijzonder is dat het al van 2026 bekend is. Hoe ze de telling hebben gedaan is mij ook een raadsel. Waarschijnlijk is men uitgegaan van de NIET verkochte toegangskaarten.
staat er letterlijk onder:
"Bezoekers Zaanse Schans, 2025 en 2026 zijn schattingen van de erfgoedpartiijen."
Volgens mij komt het onderhoud van molens en monumentale panden momenteel wél grotendeels terecht bij de inwoners van Zaanstad. D.m.v de verschillende subsidies vanuit de gemeente aan de museums, molens en Stichting de Zaanse Schans. Zelfs als de Zaansche Molen / Windmolen Compagnie als organisatie niet direct subsidie ontvangen vanuit de gemeente, is er een algemene subsidieregeling 'instandhouding erfgoed' voor eigenaren van gemeentelijke monumenten, kerken en molens in Zaanstad. Waar een gedeelte van gefinancieerd wordt door lokale belastingen en heffingen. En in het gebied alleen staan ongeveer 25 rijksmonumenten, waarvan grotendeels aldanniet allemaal in bezit van de genoemde partijen.
Ik vermoed dat de sterretjes bij 2025 en 2026 een verwijzing zullen zijn naar een disclaimer die is weggevallen of mogelijk vergeten is. De grafiek is van de Orkaan dus misschien kan Piet Bakker het nog even toelichten. Dat lijkt mij belangrijk voor een juiste beeldvorming.
wat een zootje dat openbaar bestuur...ik denk genuanceerd...die referenda zijn uitstel van beslissingen. je gaat toch niet voor niets een traject in tot marktwerking. het moest gewoon en nu kan het ook anders....dit gedraai is slecht voor het imago van het openbaar bestuur...