Van de huisbioloog: Geen vlinder, geen mug, maar een schietmot!

Als je een beetje goed speurt, en vooral langs waterkanten, kun je hem nu ook ontdekken, de schietmot. Maar wat is het eigenlijk?

Ja, ze lijken best wel op vlinders en daar zijn ze ook enigszins mee verwant. Ze missen wel de prachtige kleuren van sommige vlinders, de meeste zijn bruin van kleur. Ook hebben ze geen roltong zoals vlinders, en vele zijn niet eens in staat om echt te eten, door het ontbreken van monddelen. Hierdoor leven de meeste vrij kort. Hun vleugels zijn bezet met hele kleine haartjes, in tegenstelling tot vlinders die geschubde vleugels kennen. Dit is echter alleen met een hele sterke vergroting zichtbaar.

Kokerjuffertje

Maar wellicht nog wel het meest opvallende is de levenswijze van de onvolwassen schietmotten, deze noemen we kokerjuffers en bijna allemaal leven ze onder water.  De naam juffer komt je misschien bekend voor? Maar een waterjuffer zoals het lantaarntje heeft niks van doen met de kokerjuffer, behalve dan dat de onvolwassen exemplaren (en deze heten nimfen) eveneens onderwater leven en wel wat weg hebben van de onvolwassen exemplaren van de kokerjuffers (en deze heten larven!). Bent u er nog?

Lantaarntje

Het verschil tussen een nimf en een larf is dat de eerste in zijn onvolwassen levensfase al sterk lijkt op het volwassen exemplaar, en door verschillende vervellingen er steeds meer op gaat lijken. Een larf lijkt dus niet op een ouder exemplaar en zal dus middels verpopping een volledige metamorfose moeten ondergaan. Vlinders, kevers en dus ook schietmotten kennen een verpoppingsfase.

De naam kokerjuffer is dan ook gebaseerd op het feit dat vele larven zich omringen met een zelfgemaakt kokertje. Het is zelfs zo, dat je de ca 150 soorten in Nederland vaak kunt herkennen aan de vorm en materiaal gebruik van het kokertje! Het is een ingenieus bouwwerk waar menig kunstenaar jaloers op kan zijn. Takjes, steentjes, blaadjes, zandkorrels op een wonderlijke samengesteld. Vele soorten hebben bescherming aan zo een kokertje. De kokerjuffers zijn nl geliefd vissenvoedsel. Tijdens de verpoppingsfase wordt het kokertje afgesloten en komt na zekere tijd de volwassen schietmot tevoorschijn. Meestal is dit vanaf het voorjaar.

Schietmot

Maar nu kun je ze dus ook nog vinden. Sommige soorten gaan nu de eieren afzetten en daarom vind je ze rond het water.

Groentjes!

David Sluis

Éen reactie op Van de huisbioloog: Geen vlinder, geen mug, maar een schietmot!

  1. Jaap Meeuwsen schreef:

    Top, we blijven leren David.
    Iets anders, las een stuk over het beerdiertje, wat een wondertje zeg.
    Fascinerend dat zo’n beestje ( bijna ) alles overleven kan.
    Wat zijn wij dan toch een beetje zielige wezens.

Hier vind je onze regels

Reageren? Ja, graag!

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *