Als we alle plannen – in welk stadium dan ook – in Wormerveer bij elkaar optellen, komen we tot zo’n ruim 1.400 nieuwe woningen (Zaankwartier / Meneba als grootste project met 800 woningen). In 2026 kunnen daarvan ruim 40 nieuwbouwwoningen worden opgeleverd op het Ecohof, aan de Wandelweg en door de renovatie van de Bomenbuurt.
Sinds 2000 groeit het aantal woningen in Zaanstad met gemiddeld zo’n 1 procent per jaar. In 2026 zullen er opnieuw woningen bijkomen – vrij veel zelfs.
Dit is deel 4 uit een serie. In Zaandam-West zijn plannen voor 5.400 woningen. Daarvan worden naar schatting 3.000 woningen uiterlijk 2028 opgeleverd. In Zaandam-Oost gaat het over bijna 9.500 huizen en appartementen waarvan er waarschijnlijk 2.000 een oplevering binnen drie jaar hebben. In Koog aan de Zaan en Zaandijk zijn een dozijn plannen met 750 nieuwe woningen. Binnen drie jaar zouden daarvan zo’n 250 kunnen worden opgeleverd.
Oplevering
In de duurzame wijk Ecohof Noorderveer zijn 24 woningen gepland, de eerste paal is in augustus 2025 geslagen. Oplevering is eind 2026 gepland. ‘Eco aan de Zaan’ zocht sinds 2013 een plek voor het ecodorp en vond die in 2017 aan de Tulpstraat 18 in Wormerveer, de locatie van het voormalige schoolgebouw van basisschool De Toermalijn.
Aan de Wandelweg 30/32 worden komen 14 woningen in een nieuwbouwproject. De bouw is inmiddels in volle gang.
In de Bomenbuurt worden 61 woningen gesloopt waarvan er 69 teruggebouwd worden (plus 8 dus). Parteon gaat uit van oplevering in 2026.
Bouwen
Op het vroegere Meneba-terrein moet Zaankwartier komen met zo’n 800 woningen (eerst werd nog uitgegaan van 550). Het plan is diverse keren uitgesteld, de sloop diverse keren stilgelegd. In 2024 en 2025 brak minstens acht keer brand uit op het terrein. Projectontwikkelaar Van Wijnen is sinds begin 2025 volledig eigenaar van het bouwproject. Plannen dateren van 2019, de sloop begon in augustus 2022, werd vervolgens stilgelegd en is in 2025 hervat. De planning is startbouw in het derde kwartaal van 2026. De eerste fase bestaat uit 198 sociale woningbouw-appartementen.
Ook bij het laatste deel van het project Zaans Pijl / Brokking (55 woningen) is het derde kwartaal van 2026 als startbouw aangegeven. Het project heeft een moeizame start gehad. Het oorspronkelijk plan om de oude veevoederfabriek te behouden en in het pand appartementen te bouwen sneuvelde. Een deel van het project is al wel afgerond.
Plannen
Het grootste plan in Wormerveer is – samen met Zaankwartier – is waarschijnlijk de ontwikkeling van het terrein van Loders Crocklaan aan de Zaan. Het bedrijf (tegenwoordig Bunge) verhuist naar HoogTij. Hoeveel woningen daar komen is nog niet bekend.
In de Zeeheldenbuurt Zuid gaat Parteon 60 woningen slopen en 100 nieuwe woningen bouwen, in 2027 moet daar worden begonnen.
Aan het Krommenieërpad 12A moet nieuwbouw met 9 appartementen komen. Plannen dateren uit 2019 en zijn in 2025 opnieuw gelanceerd.
Op het terrein Kerkstraat 100 / De Dam waar het voormalig verzorgingstehuis De Dam ooit stond, wonen nu arbeidsmigranten. Projectontwikkelaar Dennenborgh Group wil hier graag 190 appartementen en een parkeergarage bouwen aldus Zaanstad. Start bouw: 2028.
Op het PWN-terrein dat ZVH sinds 2005 in z’n bezit heeft wil de corporatie 135 woningen bouwen. Zaanstad wil de Groote Weiver daar houden, evenals het PWN-gebouw dat ‘cultuurhistorische waarde’ zou hebben. Dan zouden daar slechts 44 sociale huurwoningen en 16 ‘middenhuurwoningen’ kunnen komen. Om de rest te realiseren is het braakliggende stuk achter de begraafplaats in Wormerveer (Kerkstraat-noord) dat grenst aan de Provincialeweg N246 in beeld bij ZVH als plek voor 60 sociale huurwoningen (samen 110).
Op het voormalige gasfabriekterrein bedacht Zaanstad in 2023 75 woningen. Aanbesteding was voor 2025 gepland (niet gelukt). Aan de Marktstraat 22 (oude Toermalijn) zou ‘geclusterde woonvorm voor senioren’ (knarrenhof) kunnen komen. Op z’n vroegst zou er in 2024/2025 gebouwd kunnen worden (niet gelukt). Aantallen zijn niet genoemd.
Het pand van Jan Dekker aan Plein 13 ligt er treurig bij: aangekocht, deels opgeknapt, renovatie stilgelegd, opnieuw verkocht, vernielingen en brandstichting en uiteindelijk dichtgetimmerd. Ooit waren er plannen voor 8 appartementen.
Bij De Bres (La Brèche) aan de Esdoornlaan gebeurt niks. Ooit zal er gebouwd worden maar wat (en hoeveel woningen) is onbekend.
Voor de voormalige vuilstort Eiland Bloemendaal – in de Zaan tussen Wormerveer en Wormer in – zijn diverse optie genoemd, woningbouw zou er daarvan een zijn (maar eigenlijk ligt recreatie meer voor de hand). Eind 2024 is bodemonderzoek gedaan.
Door Piet Bakker. Foto boven: Essenstraat (Bomenbuurt) door Michel-Schermer. Hier alle afleveringen uit de serie.
